Melkeiwit: meesterlijk en multifunctioneel. Kom naar het najaarsymposium op 4 november 2009!

Zuiveleiwitten in perspectief: een introductie

Prof. Kees de Kruif (NIZO food research)

 In deze introducerende lezing zullen melkeiwitten in perspectief tot andere eiwitten, zoals soja-eiwitten worden behandeld.

Deze lezing is bedoeld als een introductie tot de lezingen van dit symposium.

 

Wei-eiwit voor een gezonde darm

Corinne Sprong (NIZO food research)

 Wei-eiwit heeft een gunstige invloed op darmgezondheid. Ten eerste hebben specifieke wei-eiwitten en peptiden een antimicrobiële werking. Tevens kan de  samenstelling van de darmflora door individuele wei-eiwitten verbeterd worden. Ook hebben bepaalde wei-eiwitten een modulerend effect op het immuunsysteen, hetgeen ontsteking van de darm kan tegen gaan. Tot slot heeft wei-eiwit een gunstige werking op het slijmvlies van de darm, waardoor de darm beter beschermd is tegen schadelijke stoffen. In deze lezing worden de gunstige effecten van wei-eiwit belicht, waarbij de nadruk zal liggen op de effecten van wei-eiwit op de samenstelling van de microflora en op het slijmvlies van de darm.

 

Melk eiwitten in Actie

Marjoleine Bartels-Arntz (FrieslandCampina Ingredients Innovation)

 

Tijdens deze lezing worden de functionaliteiten van wei- en caseïne-eiwitten besproken vanuit een industrieel perspectief.

Caseïne-rijke producten worden voornamelijk toegepast om hun goede emulgerende en stabiliserende kwaliteiten, mogelijkheid tot textuuropbouw en eiwitverrijking in combinatie met een goede hittestabiliteit. Voorbeelden van dit type producten op de markt zijn zure caseïne, rennet caseïne en caseïnaten. Daarnaast zijn ook melkeiwitconcentraten (MPC, MPI), rijk aan caseïne. Tijdens de lezing wordt ingegaan op de verschillende caseïne-rijke producten, hun eigenschappen en toepassing.

Wei-eiwitten worden toegepast vanwege goede oplosbaarheid in zuur milieu, waterabsorptie, mogelijkheid tot viscositeitsverhoging, geleereigenschappen, emulgerend vermogen en schuim eigenschappen.                         

In tegenstelling tot caseïnemoleculen zijn de verschillende wei-eiwitten gevoelig voor hittedenaturatie  hetgeen in grote mate de verschillen tussen beide type eiwitten bepaald.

Vanuit ondermelk en kaaswei worden WPC 30-80 en WPI’s gemaakt met ieder hun specifieke eigenschappen in applicatie. Naast de traditionele producten zijn er ook wei-eiwitproducten op de markt met een verbeterde functionaliteit. Tijdens de lezing wordt ingegaan op WPC met verbeterde textuurvormende eigenschappen, waterbinding en geleerkracht en op nieuwe inzichten in de modificatie van wei-eiwitten, die geleid hebben tot de ontwikkeling  van zogenaamd gemicroparticuleerd wei-eiwit.

 

Het ontrafelen van de melkeiwitsamenstelling

Dr. Kasper Hettinga (Wageningen Universiteit)

 

Melk bevat een breed scala aan eiwitten die in lage concentratie voorkomen. Door recente ontwikkelingen in proteomics technieken is het mogelijk geworden deze eiwitten veel beter te onderzoeken. Uit de eerste metingen blijkt dat in melk ongeveer 350-400 verschillende eiwitten geïdentificeerd kunnen worden. 2 categorieën eiwitten blijken veelvuldig aanwezig: eiwitten die verantwoordelijk zijn voor melkvorming en eiwitten die betrokken zijn bij het afweersysteem.

Er is al veel kennis over eiwitten die verantwoordelijk zijn voor synthese van melkcomponenten. Deze eiwitten komen ook in de melk terecht. Eén van de onderzoeksvragen waar wij momenteel mee bezig zijn (als onderdeel van het milk genomics project), is daarom of de hoeveelheid van deze eiwitten in de melk samenhangt met de melksamenstelling.

Daarnaast zijn in melk veel eiwitten aanwezig die betrokken zijn bij het afweersysteem. Het is bekend dat in deze groep eiwitten grote verschillen gevonden worden tussen onder andere humane melk en koemelk. Het kennen én begrijpen van het verschil tussen humane melk en koemelk kan bijdragen aan meer begrip over de werking van deze eiwitten.

 

Nutritionele eiwitten uit melk en wei

Dr. Ir. Christel Timmer (FrieslandCampina DOMO)

 

Melkeiwit heeft een hoge voedingskundige waarde. Daarnaast vervullen een aantal melkeiwitten een functionele rol, zoals bescherming tegen infecties.

Door economische en maatschappelijke ontwikkelingen neemt wereldwijd de vraag naar zuigelingen voeding sterk toe. Koemelk verschilt in (eiwit)samenstelling van humane melk. Daarom is koemelk als zodanig ongeschikt als voeding voor baby’s. De eiwitten van melk zijn, door hun hoge voedingskundige waarde, juist wel de meest geschikte eiwitten voor een zuigelingenvoeding. De zuivelindustrie, waaronder FrieslandCampina Domo, heeft verschillende melkeiwitconcentraten ontwikkeld voor gebruik in zuigelingenvoeding. Deze ontwikkelingen van wei- en melk-ingrediënten hebben ertoe bijgedragen dat zuigelingenvoedingen steeds verder zijn gehumaniseerd. Door ontwikkeling van ontzout weipoeder en wei-eiwitconcentraten kon de wei-eiwit-caseïneverhou-ding worden aangepast. Eiwitfracties rijk aan alphalactalbumine of lactoferrine maakte het mogelijk om de wei-eiwitsamen-stelling verder te optimaliseren. Om allergische reacties te minimaliseren zijn eiwithydrolysaten op basis van wei-eiwit of caseïne-eiwit ontwikkeld die worden toegepast in hypoallergene voedingen. De laatste jaren is er een toenemende belangstelling voor eiwitten met een functionele waarde, zoals immuunglobulines.

FrieslandCampina Domo ontwikkelt en vermarkt ingrediënten voor kindervoeding. Tijdens de presentatie zal aan de hand van diverse voorbeelden worden ingegaan op facetten die hierbij een rol spelen. Tevens zal aandacht worden besteed aan de ontwikkeling van melkingrediënten voor medische voedingen en de functionele eigenschappen i.r.t. deze toepassing.

 

CaptureSelect ligand technologie: Affiniteitszuivering uit complexe mengsels met CaptureSelect liganden            

Dr. Frank Detmers (BAC BV)

 

De CaptureSelect ligand technologie van BAC BV is gebaseerd op de snelle identificatie van zeer stabiele en specifieke affiniteits liganden.

Deze liganden kunnen gebruikt worden in affiniteits -chromatografie voor een efficiente zuivering van een specifiek eiwit van interesse uit een complexe mix in een enkele chromatografie stap.

Met behulp van deze technologie heeft BAC BV een aantal liganden ontwikkeld die in staat zijn onderscheid te maken tussen verschillende antilichamen en antilichaam fragmenten, die een specifieke opzuivering van deze eiwitten mogelijk maken. Daarnaast zijn er liganden ontwikkeld tegen virussen, bloedstollingsfactoren, en bloedplasma eiwitten. Met deze liganden kan op een snelle en kosteneffectieve manier, zowel op kleine als op grote schaal, een specifiek eiwit uit complexe mengsels (zoals bloed, plasma, en melk) in een enkele stap gezuiverd worden met een hoge specificiteit en zuiverheid.

 

Natuurlijke coatings op wei-eiwit basis: verrassende toepassingen

Dr.  Arno Alting (NIZO food research)

 

In deze lezing zal worden ingegaan op het gebruik van wei-eiwitten voor verschillende coatings. Hierbij speelt de functionaliteit van wei-eiwitten en het sturen ervan een voorname rol.

Op basis van verschillende technieken waaronder complexe coascervatie en fluidized bed coating zijn verschillende coatings gemaakt die heel bijzondere eigenschappen en vele potentiële toepassingen kennen zoals het gebruik voor zgn. target delivery in het gastro-intestinale systeem van bioactieve stoffen.

 

Contact:

René Floris,
secretaris
NIZO food research
Postbus 20,
6710 BA Ede
Fax 0318-650400

Website development